گلاب، عرق گلبرگ گل محمدی است (Rosa × damascena) — همان گلی که اردیبهشت منطقهٔ کاشان و نطنز با آن شناخته میشود.
تفاوت درجههای گلاب در گیاه نیست، در **نسبت گل به آب** و **تعداد تقطیر** است. هرچه گل بیشتری پای همان مقدار آب رفته باشد، گلاب غلیظتر و معطرتر است.
برای هر گیاه، ترکیبات مؤثر و خواص بررسیشده با منبع قابل بازکردن ثبت شده است.
دیدن کل دانشنامهٔ گیاهاندوآتشه یعنی گلاب مرحلهٔ اول، بهجای آب، دوباره روی گل تازه تقطیر شود. محصول نهایی همان گلاب است با غلظت و رایحهٔ بیشتر، نه فرآوردهای از گل دیگر.
گلاب واقعی از تقطیر خود گل به دست میآید. آنچه گاهی با نام گلاب فروخته میشود، محلول اسانس (یا اسانس صنعتی) در آب است؛ رایحهاش تند و یکنواخت است و پس از چند دقیقه در دهان تلخی مصنوعی میگذارد.
گلاب تقطیری تازه معمولاً بویی ملایمتر و «گردتر» دارد و با ماندن، رایحهاش پختهتر میشود.
در طب سنتی خود گلبرگ گل محمدی سرد و خشک شمرده میشود، اما **گلاب گرم و تر ملایم** دانسته میشود. علتش قاعدهٔ عمومی تقطیر است: فقط اجزای لطیف و فرار به گلاب میروند و اجزای سنگین در گل میمانند.
به همین دلیل مزاج فرآورده در دانشنامهٔ دیاوا جدا از مزاج خود گیاه ثبت میشود.